Ebru Kitresi

Ebru Kitresi Nasıl Kullanılır?

Çok uzun yıllardır su üzerine boyalar damlatılarak yapılan ebru sanatı için pek çok farklı malzemeye ihtiyaç duyuluyor. Bu malzemeler arasında ebrunun ham maddesi olarak kabul edilen ebru kitresi yer alıyor. Ebru yaparken kullanılan boyalı suya yapışkan ve koyu bir form vermek için ilave edilen zamk çeşidine ebru kitresi adı veriliyor. Kitre, doğada geven adı verilen ve genellikle Anadolu’da yetişen bitkinin gövdesinden ve öz suyundan elde ediliyor. Ebru yapımı sırasında su teknesinin içine damlatılan boyanın dibe çökmemesi için suyun kıvamının artırılması gerekiyor. Ebru kitresi kullanılarak su kıvamının koyu bir hal alması sağlanıyor. Boya yüzeyde durunca su üzerindeki desenler kağıda daha net ve kolay bir şekilde geçiyor. Aynı zamanda ebru kitresi, ebru boyasının kağıda yapışmasını, boyanın daha canlı ve kalıcı olmasını sağlıyor. Böylece ebru boyası kağıda sabitlenmiş oluyor. Bu yüzden ebru kitresi en az ebru boyası kadar önem taşıyor. Havayla teması halinde katılaşarak beyaz veya krem renklerinde görülen kitre, ebru sanatının temel malzemeleri arasında yer alırken ilaç yapımında, tekstil ve kozmetik gibi çeşitli sektörlerde de sıklıkla kullanılıyor. Kitre haricinde kıvam artırıcı olarak deniz kadayıfı, salep, nişasta, ayva çekirdeği gibi birçok ürün çeşidi bulunuyor. Her bir kıvam artırıcının kullanımı, verdiği sonuç ve ebruya etkisi birbirinden farklı oluyor. Katı haldeki yaprak kitre ya da toz ebru kitresi çeşitlerinin kullanılacak olan suya eklenmesi için öncesinde bir hazırlık aşamasından geçmesi gerekiyor. Bir miktar kitre, su ile karıştırılarak inceltilmesi sağlanıyor. Ebru kitresi çeşitlerinin yapısına ve kalitesine göre karışımda kullanılan miktarlar değişebiliyor. Kitrenin suyun içerisinde erimesi için bir iki gün bekletilip şişmesi sağlanıyor, ardından yoğurularak karıştırılıyor. Daha homojen bir karışım elde etmek için yoğurma aşamasında istenirse blender gibi karıştırıcılardan da yardım alınabiliyor. Homojen bir şekilde karıştırılmayan kitrede boya düzenli bir şekilde açılmayabiliyor. Daha iyi sonuç vermesi için su ile karıştırılan kitre dinlenmeye bırakılıyor. Kitrenin cinsine göre bekleme süresi değişiklik gösterebiliyor. Hazırlanan sıvı ince bir kumaş ya da bir süzgeç yardımı ile süzülerek pürüzlerden temizleniyor ve su içerisinde tam çözünmeyen kitre parçalarından arındırılıyor. İyi bir şekilde süzülmeyen kitre üzerine boya damlatıldığında yüzeyde yıldızlanmalar oluşabiliyor. Elde edilen karışımın boza gibi yoğun bir kıvamda olması gerekiyor. Kullanıma hazır hale gelen ebru kitresi, köpüklenmemesine özen gösterilerek su teknesine ilave ediliyor. Eğer sıvıda köpüklenme ve hava kabarcıkları oluşursa kağıda aktarılan ebrularda beyaz lekeler meydana gelebiliyor. Aynı zamanda köpükler yüzeyde gerilim yaratarak boyanın düzgün bir şekilde açılmasını engelliyor. Dikkat edilmesine rağmen yine de ebru kitresi yüzeyinde köpüklenme fark edilirse kaşık yardımı ile köpükler alınabiliyor.

Katı haldeki yaprak ve toz ebru kitresi çeşitlerinin yanı sıra hemen kullanıma uygun sıvı ve konsantre ebru kitresi seçenekleri de bulunuyor. Konsantre ebru kitresi çeşitleri, kullanım talimatlarında yazan ölçülere göre içerisine bir miktar su eklenerek hazırlanıyor. Ebru kitresinin kıvamını anlamak için üzerine damlatılan ebru boyasından yardım alınabiliyor. Kitre içerisinde ebru boyası açılarak çizilen şekli alıyorsa kıvamının tuttuğu söylenebiliyor. Eğer boya çekildiği halde geri gidiyor ise ebru kitresinin kıvamının olması gerekenden yoğun, çekilen yerden daha ileriye gidiyor ise cıvık olduğu kolay bir şekilde anlaşılıyor. İstenenden daha yoğun kıvama sahip olan ebru kitresine su ekleyerek çözülmesi sağlanabiliyor. Kullanıma uygun kıvamı alan ebru kitresi karışımı yine köpüklendirmeden su teknesine dökülerek kullanılmaya hazır hale geliyor. Hazır sıvı ebru kitresi çeşitleri ise herhangi bir işlem veya ürün ilavesi gerektirmeden direkt su teknesine alınıp kullanılıyor. Kullanım kolaylığı ve zaman tasarrufu açısından hazır sıvı ebru kitreleri sıklıkla tercih ediliyor. Kitre kullanmayı gerektirmeyen kolay ebru seti çeşitleri de bulunuyor. Kolay ebru seti çeşitleri, özellikle küçük yaştaki çocuklara ve ebru sanatına yeni başlayanlara kolaylık sağlıyor. Ebru kitresinden verimli sonuçlar alabilmek ve güzel eserler elde etmek için farklı pek çok ebru malzemesi de önem taşıyor. Örneğin ebru boyalarının su üzerinde düzgün bir şekilde dağılmasına kitre kadar yardımcı olan maddeler arasında öd adı verilen bir ebru malzemesi de yer alıyor. Öd, boyaya yapışkanlık vermesinin yanı sıra renklerin birbirine karışmasını da engelliyor. Kullanılacak olan ebru boyalarının ise suda erimemesi ve yağ içermemesi gerekiyor. Çünkü yağ içeren boyalar suyun içerisinde eriyor, boyanın kağıt üzerine tutunmasını engelliyor. Ebru kağıdı seçiminde ise emici özelliğe sahip kağıtların kullanımı öneriliyor. Genellikle profesyonellerin tercihi olan düşük asit oranına sahip el yapımı kağıtlar, ebru desenlerinin uzun seneler korunmasını sağlıyor. Ebru yapımı sırasında malzemelerin doğru bir şekilde kullanılması ve uygun ürünlerin seçilmesi ortaya çıkacak olan eserleri etkiliyor. Ebru kitresi, kullanım işlemi bittikten sonra bulunduğu şişeye tekrar doldurularak bir dahaki kullanıma kadar saklanabiliyor. Markası ve türüne bağlı olarak 1 hafta ila 15 gün arasında değişen sürelerde muhafaza edilebiliyor. Sıcak hava, ebru kitresinin ömrünü azaltıyor; bu yüzden buzdolabı gibi alanlarda saklandığı sürece tekrar kullanılabiliyor. Birden fazla kez kullanılan ebru kitresi yüzeyinde kirlenmeler oluşabiliyor ve ebru kitresinin rengi koyulaşabiliyor. Fakat zamanla ebru kitresinde meydana gelen bu renk değişimi ebru yapımını engelleyecek bir durum oluşturmuyor. Peki, önerildiği gibi saklanmayan ebru kitresi bozulur mu? Ebru kitresi, kullanımı bittikten sonra iyi bir şekilde muhafaza edilmezse bakteri üreterek bozulabiliyor. Ebru kitresinin kokusu zaman zaman kontrol edilerek bozulup bozulmadığı anlaşılabiliyor. Eğer kötü bir kokuya sahipse kitrenin bozulduğunu söylemek mümkün. Ebru kitresinin kullanım ömrünü uzatmak için bakteri önleyicilerden de yararlanılabiliyor. Fakat insan sağlığına olan zararından dolayı uzmanlar tarafından tavsiye edilmiyor. Kullanılması gerekirse dikkatli olunması öneriliyor. Ayrıca üzerinde fazla çalışılmayan ve beklemede olan ebru kitresinde de bozulma görülebiliyor. Kitre tembelleşiyor ve su gibi bir hal alabiliyor. Bu nedenle su teknesinin beklemeden aktif olarak kullanılması bozulmayı engelliyor. Ebru kitresi, su teknesi içinde açık bir halde bekletilirse üzerinde kaymak gibi bir yapı oluşuyor ve bu nedenle havadaki tozlar ya da küçük böcekler su üzerine yapışabiliyor. Çalışılan son ebru kağıdı su teknesinde bırakılarak ya da yeni bir kağıt ile tekne kapatılarak ebru kitresinin yüzeyinin bozulması önlenebiliyor.

Ebru yapımında ana malzemeler arasında gösterilen ebru kitresi, ebru boyasının kağıda kolay transfer olmasından boyanın kağıt üzerine sabitlenmesine kadar birçok kolaylık sağlıyor. Ebru kitresinin toz, sıvı ve katı gibi çeşitleri bulunuyor. Kullanıcıların ebru sanatındaki deneyimlerine ve tercihlerine göre kullanılan ebru kitresi çeşidi de değişiyor. Ebru sanatının olmazsa olmaz maddesi ebru kitresi seçimi, en az ebru boyası seçimi kadar önem taşıyor. Eğer siz de ebru sanatınızı gerçekleştirirken keyif almak ve kaliteli eserler ortaya çıkarmak istiyorsanız Trendyol bünyesinde bulunan birbirinden farklı ve önemli markaların ürünlerini inceleyebilir, Trendyol’un uygun fiyat seçenekleri ile hemen satın alabilirsiniz.